AKSİYON - Haftalık Haber Dergisi
AÄŸustos 11, 2008

Rumeli'deki mirasın vârisleri aranıyor!

Osmanlı’nın Makedonya ve Arnavutluk’ta bıraktığı mührü merak edenlere …
‘Hazin bir hikâyedir yürek yakan, eski bir hatıradır, ecdat yadigarıdır, Tuna’nın son ÅŸarkısıdır. Osmanlıdır, ÅŸimdi gözyaşım, yüreÄŸimin öte yarısı, Rumeli’dir.”
Osmanlı’nın Balkanlar’dan çekilmesini anlatır bu dizeler. Atalarımızın yüz binlerce ÅŸehit vererek, diÅŸiyle tırnağıyla kurdukları vatandı Rumeli. 500 yıl boyunca da adaletle yönettiÄŸi... Ayrılmak da güçtü hâliyle. 1912-1913 Balkan SavaÅŸları’nın ardından bin bir çileyle, dört bir diyara sürgün edilerek koparıldı evlâd-ı fatihanlar bu topraklardan. Ama devran döndü son yıllarda. Önce baskıcı DoÄŸu Bloku çöktü; liderleri de. Ardından bağımsızlıklarını kazandı çoÄŸu Balkan etnikleri. Ve ÅŸimdilerde açtılar kapılarını dünyaya. Ä°lk gidenler de evlâd-ı fatihanların torunları oldu, atalarının bıraktığı izleri görmek için. Aradan bir asır geçse de camisi, hamamı, külliyesi ayaktaydı çünkü. Osmanlı’ydı bu, mührünü iyi vurmuÅŸtu Rumeli’ye. Son dönemdeki envanterler göze alındığında sayıları 30 binlere ulaÅŸan eserlerden ayakta kalanları bugün bile mimarisiyle, duruÅŸuyla, rengiyle etkiliyor tüm insanlığı.

FotoÄŸraf sanatçıları Ä°brahim Dıvarcı, Ahmet KuÅŸ ve Feyzi ÅžimÅŸek de eserlerin çekim alanına girenlerden. Arnavutluk ve Makedonya’daki Osmanlı eserlerini çeken ekip, çalışmalarını “Rumeli’de Osmanlı Mirası” adı altında prestij kitap ÅŸeklinde kalıcı hâle getirmiÅŸ. HaznedaroÄŸlu Kültür Yayınları’ndan çıkan kitapta eserlerin sadece fotoÄŸrafları bulunmuyor, vakfiye bilgileri ile bugünkü durumlarından da bahsediliyor. Amaçları, mevcut durumu kayda alıp daha fazla tahriplerini önlemek. Eserin bir diÄŸer özelliÄŸi ise, sadece cami, medrese gibi büyük eserlere odaklanmaması. Ä°rili ufaklı birçok zaviye, han, hamam, çeÅŸme, su kemeri, köprü ve saat kulelerine de deÄŸiniyor. Kitapta yer alan 300 fotoÄŸraftan bazıları (yıkık veya tahribata uÄŸramış eserlere ait olanlar) hüzünlendirse de, aslına uygun restore edilmiÅŸ eserleri yansıtanlar da mutlu ediyor. Hem Makedonya hem de Arnavutluk’ta minaresi vurulmuÅŸ camileri de görüyorsunuz. Eserlerle ilgili açıklamaların Ä°ngilizce tercümelerinin de verilmesi kitabın deÄŸerini artırıyor. Atalarımızın Balkanlar’da bıraktıklarını merak edenlere…

(Mesut Çevikalp)

RUMELÄ°’DE OSMANLI MÄ°RASI
Ahmet Kuş, Feyzi Şimşek, İbrahim Dıvarcı
Haznedaroğlu Kültür Yayınları
248 Sayfa
0212 629 06 15