Söyleşİ
At sırtında dört nala
Cumhuriyet 3 Eylül 2008

22-24 Ağustos'ta İstanbul'da düzenlenen Balkan At Terbiyesi (Dresaj) Şampiyonası'nda Türkiye zirveye oturdu. Ancak bu spor ülkemizde pek popüler değil. Gelişmeye açık bir spor olmasına karşın ilgi görmüyor. İlk olarak 2005'te ulusal takıma binici çıkardıklarını belirten antrenör Tulya Kurtulan'dan bu sporun yapısı, dünü ve bugünü hakkında bilgi aldık.


Alican Sezer

Cumhuriyet / Spor-


- Biniciliğin dalı olan at terbiyesininin amacını anlatır mısınız?

Tulya Kurtulan: At terbiyesi (dresaj), atı binicinin yardımlarına en iyi itaat edecek ve biniciyle uyumu en üst seviyede saÄŸlayacak ÅŸekilde eÄŸitmek ve yetiÅŸtirmek demektir. At terbiyesi çok sabır ve aynı zamanda istikrar gerektiren bir spor... Bu bakımdan Türkiye’de çok fazla popüler deÄŸil. Bizim de amacımız bu sporu 3-4 yıl içinde daha popüler yapmak. Bunun için gençlerle çalışmaya karar verdik. Onlar da aldıkları baÅŸarılarla bizi haklı çıkardı. Ä°lk olarak 2005’te at terbiyeciliÄŸinde milli takıma binici çıkardık. O yıl maalesef sonuncu olduk. 2006’da gençlerde 3. olduk. 2007’de ise Selanik’teki turnuvada 2.’liÄŸi elde ettik. Bu yıl ise ülkemizde zirveye çıktık. Özenli ve sabırlı bir çalışma sonucu baÅŸarı da geldi. Bu sporda disiplinli olmak gerekiyor. Sporcular üzerinde de disiplinin olumlu etkilerini gördük. Çünkü bu yaÅŸlarda yaşıtları baÅŸka ÅŸeyler yaparken onlar bu sporla fedakârlık yaparak uÄŸraşıyor. Antrenmanlarını düzenli bir ÅŸekilde yapıyorlar. Hedefleri büyük. Biz de onlarla gurur duyuyoruz.

- Sporcularınızın hedeflerini nasıl belirliyorsunuz?

T.K: Olimpiyatlarda Türkiye pek baÅŸarılı olamadı. Bunun nedeni de doÄŸru hedef konulmamasıdır. Biz kısa bir süre içinde doÄŸru planlar yaparak baÅŸarılar elde ettik. Bütün olumsuz koÅŸullara karşın Balkan ÅŸampiyonu olduk. Önümüzdeki 3 yıl içinde de Avrupa’da baÅŸarılı olacağımızı düşünüyorum. Dolayısıyla hedef koymak, istikrarlı ve disiplinli olmak için iyi bir ÅŸekilde çalışmak çok önemli. Sporcularımızın baÅŸarısı da buradan kaynaklanıyor.

- At terbiyesinde kaç kategori var ve bunlar neye göre ayrılıyor?

T.K: At terbiyesinde 3 ayrı kategori var. Yıldızlar kategorisi 10-14 yaÅŸ arası. Ä°ki sporcumuz Aslı SavaÅŸkan ve Didem Yılmaz bu kategoride yarıştı. Aslı Balkan 2.’si oldu, takım halinde de Balkan ÅŸampiyonluÄŸunu elde ettiler. Daha sonra gençler kategorisi geliyor (14-18 yaÅŸ arası). 2005’te gençler sonuncu olmuÅŸtu. Ancak grafikleri her yıl arttı ve bu yıl ÅŸampiyonluÄŸu elde ettiler. Hem ferdi derecede hem de takım olarak zirveye çıktılar. DiÄŸer kategori ise senyorlar. 18 yaşından büyük olanların bulunduÄŸu bir kategori bu. Bu kategoride de Türkiye’ye tarihinde ilk kez Balkan ÅŸampiyonluÄŸu yaÅŸattık. Ferhat YavaÅŸ, senyorlarda bizi temsil eden sporcumuz. Yani 3 dalda da Türkiye’ye ÅŸampiyonluk kazandırdık. Çok ciddi baÅŸarılar elde ettik. Ayrıca Avrupa’dan gelen hakemlerden baÅŸarılarımızdan dolayı övgüler aldık. Türkiye’de bu sporun geliÅŸmiÅŸ hale gelmesinden mutluluk duyduklarını söylediler. Bu da bize ayrı olarak gurur verdi. Hedeflerimiz giderek artıyor. Önümüzdeki 8 yılı doÄŸru planlayıp çalışırsak olimpiyatlara gitme ÅŸansımız var.

- Bu sporun ana unsuru nedir?

T.K: At terbiyesinde en önemli unsur kişinin atla olan uyumudur. Ayrıca istikrarlı bir şekilde çalışmak da uyum kadar önemlidir.

- Kurallar hakkında bilgi verir misiniz?

T.K: Bu sporda kurallar daha çok disiplin ve estetiğe bağlı. Atla ilgili de önemli kurallar var. İnsanla at arasındaki doğal uyuma göre sıralanmış kurallar var. Yani bu sporda atınızı dövemezsiniz, kamçıyla yarışa giremezsiniz. Kıyafetler çok farklı. Sporcular frak ve beyaz eldiven giyer, melon şapka takar. Şıklık ve zerafet ön plandadır. Hava çok sıcak olsa dahi kıyafetleriniz hep aynı olmak zorundadır. Yani bu bir estetik sporudur. Bu nedenle de en iyi estetiği, görseli, en güzel görüntüyü ve uyumu yakalamak için kurallar var. Ama kuralların tümü bu saydığım konulara sporcuyu yöneltir. Bundan dolayı at terbiyesi biniciliğin göze en hoş gelen alanıdır.

-Atla uyum için binicinin neler yapması gerekir?

T.K: Atla uyum için binicinin çok çalışması lazım. Aslında her ne kadar biz kendimiz için at terbiyecisi diyorsak da ben tam tersini düşünüyorum. Bence atlar insan terbiyecisidir. Çünkü karşınızdaki bilinçli bir varlık değil ve mantığı yok. Tamamen içgüdüsel davranan bir varlıktır at. Doğadaki durumu da her zaman av. Yani her zaman hayatta kalabilmek için kendini kaçarak korumuştur. Dolayısıyla bu hayvana yaptırmaya çalışacağınız hareketler zorla olacak bir şey değil. Bu atlar fiziksel olarak bizden fazlasıyla üstün durumdalar. Bu bakımdan attan en iyi performası almak için uyumu yakalamak şart. Çalışmaya kendiniz motive olduğunuz kadar aynı zamanda atı da motive etmeyi becerebilmeniz gerekiyor. Binici ve atı iki ayrı sporcu olarak görüp, ikisini de hem kondisyon hem fiziksel hem de mental olarak sağlığını kurmanız lazım. Açıkçası bu iş de biz koçlara kalıyor.

3 Eylül 2008